ANKARAM PLATFORMU: İçme Suyu Ankara’da Her Bölgede Ve Her Zaman “Pırıl Pırıl” Değil (!)

Kamuoyunun uzun süredir yakından takip ettiği gibi ‘Kızılırmak Suyu’nun Ankara halkı tarafından kullanılmaya başladığı andan itibaren su ve sağlık arasındaki ilişki pek çok sivil toplum örgütünün içinde bulunduğu “ANKARAM PLATFORMU”nun çalışma konusudur. Bu çalışmalar sırasında hazırlanan broşürler ve basın yoluyla halk TEMİZ VE SAĞLIKLI SU konusunda bilgilendirilmeye çalışılmaktadır.

Su ile ilgili temel kirlenme “mikrobiyolojik”, “kimyasal” ve “radyoaktivite” başlıklarında incelenmelidir. Bu değerlendirmelerin SÜREKLİ, KAMUOYU İLE PAYLAŞIMA AÇIK ve ŞEFFAF bir biçimde yürütülmesi kullanıcıların; bir başka ifadeyle halkın zihinlerindeki soru işaretlerini aydınlatmanın en kolay ve doğru yoludur. Bu bilgi paylaşımının en hızlı ve doğrudan yolu basın ya da web sayfaları aracılığı ile yapılan iletişimdir.

Toplumda kurumsal işleyişlerin denetimi birkaç yolla yapılabilir. Bunlardan birisi sistem içinde olması gereken “kurumsal-resmi” denetimdir. Bir diğer “denetim” mekanizması ise sivil toplum örgütlerinin talepleri ile aralıklı olarak farklı ancak akredite kurumlar tarafından yapılan kanıta dayalı çalışmalardır. Üniversitelerin bu kapsamda yapmış oldukları çalışmalar bu nedenle çok değerlidir.

İl düzeyinde su ile ilgili resmi kaynaklı analiz sonuçlarına ASKİ web sayfasından ulaşılabilmektedir. Ancak; bu değerlendirmelerin daha güncel olarak verilmesi; mümkünse her güne ilişkin verilerin paylaşılması daha uygun ve sürekliliği olan bir yaklaşımdır. Örneğin; http://www.aski.gov.tr/m.asp?tid=48&pn=1&tpn=1 web adresine 20 Ekim 2008 tarihinde yapılmış olan ziyaret sonucunda ulaşılabilen TAM DETAYLI ANALİZ SONUÇLARI web bağlantısında ulaşılabilen değerler 1-31 Ağustos 2008 tarihlerine İvedik Arıtma Çıkışına ilişkin bazı verilerdir.

Bunun yanı sıra yine 20 Ekim 2008 tarihinde her bölgenin bilgisini içerir nitelikte olmayıp, sadece Çankaya, Mamak, Altındağ, Keçiören, Yenimahalle, Sincan, Gölbaşı, Etimesgut, Çayyolu, Batıkent ilçelerine ilişkin kısıtlı verilere (bulanıklık, koku, bakiye klor, iletkenlik, amonyum, nitrit, sülfat ve bakteri sayısı) ulaşılmış olup bu değerler de 20 Ekim tarihi itibarıyla 14 Ekim 2008 tarihine aittir.

Su değerlendirmesi konusunda son zamanlarda kamuoyuna yansımış başkaca veri kaynakları da mevcuttur. Bu değerlendirmeler farklı kurum ve kuruluşların kanıta dayalı veriler üzerinden açıklanmış olan değerlendirmeleridir. Bu kapsamda bir üniversite (ODTÜ) tarafından toplumsal duyarlılık çalışması kapsamında yapılmış olan değerlendirmeler ve bu değerlendirmelere ilişkin görüşler çok anlamlıdır.

(http://www.enve.metu.edu.tr/announcements/Kamuoyunun_Dikkatine_15_Eylül_2008.pdf Erişim tarihi: 20 Ekim 2008)

Bu değerli çalışmada, farklı zamanlarda Ankara’nın çeşitli bölgelerinden alınan su numunelerine ilişkin ayrıntılı veriler paylaşılmıştır. Mikrobiyolojik açıdan genel olarak bir iyileşme görülse de Temmuz, Ağustos ve Eylül aylarında bazı bölgelerin şebeke sularında hiç olmaması gereken mikrobik bir durum saptanmıştır.

ODTÜ raporunda görülen bu bölgesel mikrobik tespite istinaden ayrıca, İnşaat Mühendisleri Odası Ankara Şubesi, Ankara’nın üç semti; Oran, Mamak ve Yüzüncü Yıl semtlerinden 05 Eylül 2008 tarihinde numune alarak Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Teknik Araştırma ve Kalite Kontrol Dairesi Başkanlığına başvurarak bazı parametrelerin analizlerinin yaptırılmasını istemiştir. Bu analizlerin sonucunda numune alınan üç semtten Oran semtinde ODTÜ raporunda olduğu gibi koliform bakterisine rastlanmıştır.

Şehir şebeke suyunda kritik olan sodyum sülfat ve klorür miktarı sınır değerleri aşmasa da sınır değerlere yaklaşmıştır. Analiz sonucundan da anlaşıldığı üzere Ankara’nın şebeke suyu, Kızılırmak Suyu getirilmeden önce sodyum sülfat ve klorür yönünden 1. kalitede iken Kızılırmak suyu getirildikten sonra kalitesizleşerek sınır değerlere yaklaşıp sodyum sülfat ve klorür yönünden 2. kalite suya dönüşmüştür.

Ankara Valiliği Sağlık Müdürlüğü tarafından (Gıda ve Çevre Kontrol Şube Müdürlüğü’nün 15.07.2008 tarih ve 027094 sayılı yazısında-ek6), ASKİ ‘nin Ankara şebeke suyu ile ilgili analizlerinin yönetmeliğe göre yapılmadığı ve yönetmelikte belirtilen sıklıkta yapılmadığı beyan edilmiştir. Yine aynı yazıda Kızılırmak suyu için İvedik arıtma tesisinin YETERSİZ OLDUĞU ve YENİ BİR ARITMA TESİSİNİN kurulması gerektiği ifade edilmiştir.

ANKARAM PLATFORMU tarafından daha önce de vurgulanmış olan bu durum, Valilik tarafından da onaylanmıştır. Ayrıca, Ankara Valiliği Sağlık Müdürlüğü Gıda ve Çevre Kontrol Şube Müdürlüğü’nün (07.08.2008 tarih ve 030038 sayılı) yazısında, “Yenimahalle Belediyesi’nin muhtelif semtlerinden alınan su numunelerinin analizleri sonucunda, bakteriyolojik ve kimyasal yönden ilgili yönetmeliğe UYGUN olmadığı” rapor edilmiştir.

Sonuç olarak yukarıda ifade edilen bütün bu veriler su ile ilgili yaklaşımların eksikliğini, bu konuda daha duyarlı ve paylaşımcı bir yerel yönetim anlayışının olması gerekliliğini ortaya

koymaktadır. ANKARA HALKININ SAĞLIKLI VE TEMİZ SUYA ULAŞMASI için her bireyin, kurumun sorumluluğu bulunmaktadır. Bu noktada temel yükümlülük BELEDİYELERİNDİR.

ANKARAM PLATFORMU’nun amacı olumsuz koşulların iyileştirilmesine katkı sunmaktır. Bu temel gerekçeden dolayı su sağlığının toplum sağlığı açısından önemli bir konu olduğunu yineliyor ve konu ile ilgili tüm yetkili kurumları göreve çağırıyoruz.

 

Ankaram Platformu

Dönem Sözcüsü

İMO Ankara Şube Başkanı

Nevzat ERSAN